drie
jaren geleden
blog

2016: het begin van het einde voor traditionele media?

Na de Amerikaanse presidentsverkiezingen is één ding zeker: met peilingen kunnen we wel stoppen. Het presidentschap kon Hillary Clinton zogenaamd niet meer ontgaan, maar de overwinningsspeech werd toch echt gegeven door Donald Trump. Nu zijn zulke voorspellingen nooit volledig correct – Nederlands bekendste peiler en sinds kort onderwijskundige zit er vaker wel dan niet naast – maar als The New York Times nog op de verkiezingsdag zelf Clinton een overwinningskans van 93 procent toedicht, kun je je afvragen of de data waarop ze die conclusie baseren wel kloppen. En, misschien nog wel belangrijker; doet het er voor veel mensen überhaupt nog toe wat de NYT vindt?

Gedurende zijn hele campagne was Donald Trump met name druk zich naar de ondergang te twitteren. Er was geen minderheid of bevolkingsgroep die niet door hem beledigd werd – iets dat vrijwel één op één na elke tweet in alle polls te zien was. Deze verkiezingen winnen werd, als je de opiniepeilers moest geloven, met de dag moeilijker voor The Donald. Toch bleven de Republikeinen hopen op de kiezers die niet toe durfden te geven dat ze op Trump gingen stemmen, maar op verkiezingsdag wel degelijk kleur zouden bekennen. Die hoop bleek niet ijdel: in de veilige anonimiteit van het stemhokje durfde een groot deel van de stemmers inderdaad hun ware gezicht te laten zien.

Peilers zijn er blijkbaar niet in geslaagd een representatieve doorsnede van de kiezers te bereiken, maar veel traditionele media lijken dat nooit in de gaten te hebben gehad, en hebben er geen rekening mee gehouden dat Trump wel eens zou kunnen gaan winnen. Volgens sommigen is er wensjournalistiek bedreven, is de Clinton-campagne veel te positief geframed, en hebben de media er bewust voor gekozen de signalen te negeren – en de gigantische onvrede onder veel kiezers niet willen zien. Hoe het ook zij, het is niet de eerste keer dit jaar dat hen dit overkomt: wie herinnert zich die Brexit nog, die nooit plaats zou vinden?

De waarheid wordt minder belangrijk

Televisiezenders en kranten hebben enorm te kampen met de concurrentie van nieuwe media als Twitter, en Facebook. Mark Zuckerberg kan nog zo hard roepen dat Facebook geen nieuwsplatform maar een techplatform is, maar we kunnen ons afvragen of hij daarin wel gelijk heeft. In een verkiezingsjaar is het aanhangers van beide partijen er alles aan gelegen elkaar zwart te maken, met veel valse geruchten en moddergegooi op social media. Zowel Trump als Clinton zijn ontelbare keren uitspraken toegedicht die zij nooit of te nimmer hebben gedaan. Het verzonnen nieuws dat de paus zijn steun uitsprak voor Trump, werd meer dan een miljoen keer geretweet. Dat het niet waar kon zijn, deed er geen moment toe. Sterker nog: Buzzfeed schreef vorige week over Macedonische ondernemers, die handig munt weten te slaan uit de goedgelovigheid van de Trump-aanhangers: door allerlei geweldig nieuws over Trump te verzinnen, dit op zelfgebouwde sites te zetten en het via Facebook te verspreiden verzamelden ze honderdduizenden clicks en dus dollars aan reclame-inkomsten.

Afrekening met traditionele media

Nu zijn sociale media zeker niet nieuw, maar nooit eerder speelden ze zo’n belangrijke rol tijdens een verkiezing. Zoals de NYT schreef in een nieuwsanalyse bieden sociale media mensen een platform en daarmee een kans om af te rekenen met de traditionele varianten, en de unieke machtspositie waarin die zich eeuwenlang bevonden. Daarvan profiteerde met name het kamp Trump: wat voor geruchten over Clinton zijn staf ook op Twitter zette, zijn aanhang slikte ze als zoete koek, en deelde en retweette ze massaal. Tegelijkertijd is de offline afrekening met traditionele media dit jaar ook begonnen: Trump zelf liet tijdens rally’s zijn publiek vaak vingerwijzen en roepen naar het vak met journalisten, die zich daardoor vaak zo bedreigd voelden dat ze hun perskaart onder hun kleding stopten en tussen de gewone toeschouwers gingen staan. Als zij zich al schuldig hebben gemaakt aan wensjournalistiek, zou het nog te begrijpen zijn ook..

refresh this page
share this post
with the world
op de hoogte blijven?

Speak Your Mind

*